آموزش, مقالات, نوزاد و کودک

10 نکته ای که برای تعویض پوشک بچه باید رعایت کنید

 
 
فاصله زمانی تعویض پوشک نوزاد کم و اهمیت رعایت نکتی در اینباره زیاد می باشد. افرادی که هنوز پدر و مادر نیستند، زیاد با موضوع تعویض پوشک هماهنگ نیستند و آن را کاری سخت می پندارند، اما پس از بچه دار شدند، یکی از زیباترین خاطراتی که برای هر پدر و مادری به یادگار می ماند، همین لحظات تعویض و خنده های کودک دلبندشان است.
گاهی ممکن است کودکی که همیشه در لحظات تعویض با والدین همراهی می کرده، شیطنت های مختلفی کند و کاری که ظرف چند دقیقه صورت می پذیرفته، به درازا بکشاند.
آنها معمولا به جیغ کشیده، دست زدن و یا حرکت به سمت چپ و راست روی می آورند و کار را برای والدین سخت اما دلنشین می کنند.
بیشتر والدین در دفعات اول تجربه شان این جمله را مدام در ذهن تکرار می کنند : چرا همکاری نمی کند ؟!
ظاهر تعویض پوشک شاید امری ساده باشد، اما این نکته حایز اهمیت است که، ما با سلامت و بهداشت کودک درگیر هستیم و باید جهت زودون آلودگی های میکروبی به نحو احسن اقدام نماییم، لذا اهتمام به برخی مباحث در اینباره از اهمیت ویژه ای برخوردار است.

یافتن مکان مناسب
 
تعویض کودک باید در محلی مسطح و با نهایت ایمنی باشد.
خوب است بدانید بسیاری از فروشگاه ها میزهای مخصوصی برای این مهم به فروش می رسانند که می توانند کمک خوبی به والدین باشد.
ولی بسیاری معتقدند نیازی به این میزها نیست و هیچ چیز بهتر از تعویض پوشک کودک بر روی زمین نیست.

ولی گاهی سوال می شود که لازمه تعویض بچه در یک نقطه مشخص چیست؟
 
پاسخ کارشناسی به این سوال این است که اگر کار تعویض همیشه در یک نقطه جدید باشد عملا با این کار داریم باکتری ها و میکروبها را در سطح منزل که محیطی سربسته هم هست منتقل می کنیم. لذا حی توصیه شده است که این کار در گوشه مناسبی از سرویس بهداشتی با رعایت تمامی اصول انجام شود تا علاوه بر جلوگیری از انتشار میکروبها، به راحتی به آب گرم و فاضلاب دسترسی داشته باشید.

در نقطه ی مقابل مطلب فوق الذکر، این سوال هم مطرح است که جاهایی مکان های نامناسب برای تعویض پوشک است؟! دکتر «رابت فرنک» متخصص اطفال از مرکز پزشکی بیمارستان کودکان سین سیناتی در آمریکا می‌گوید: بدترین جاها برای انجام این کار، محل تعویض لباس و همینطور محل سرو غذا می باشد. حتی اگر تمامی موارد بهداشتی رعایت شود باز میکروبها راهی برای ضرر رساندن پیدا می کنند!



آماده بودن برای انجام این کار
 
در وهله اول باید والدین کار تعویض پوشک را کاری مهم و نه سرسری و ساده بدانند.
این آماده بودن منجر به این امر می شود که در مواقع لازم والدین دچار استرس نشده و با آرامش خیال به وظیفه خود بپردازند و نوزاد نیز این استرس را از والیدین خود دریافت نکنند.
همینطور فایده ی دیگری که موضوع آماده بودن دارد این است که از قبل تمامی وسایل مورد نیاز را در نزدیکی محل تعویض تدارک دیده اید و دیگر نیازی نیست هنگام تعویض بچه، برای لحظاتی وی را تنها بگذارید تا وسیله مورد نیاز خود را از محلی دورتر بردارید و با این کار عوامل میکروبی را در سطح منزل بگسترانید.
در این بخش این نکته حایز اهمیت است که آمادگی والدین فقط مختص داخل منزل نیست و بیرون از منزل این امر از اهمیتی دو چندان برخوردار است.

تمیز کردنی با دقت
 
کارشناسان پیشنهاد می دهند که برای تعویض نوزاد دختر، جهت تمیز کردن عوامل میکروبی از جلو به سمت عقب باشد تا از ورود باکتری ها به ناحیه تناسلی تا حد ممکن ممانعت به عمل آید.
ضمن اینکه بهتر است در حین تعویض بر روی ناحیه تناسلی نوزاد پارچه ای قرارداده تا در صورت ادرار وی، خللی در کارتان بوجود نیاید.
 
جمع کردن پوشک آلوده با آرامش و دقت
 
در اکثر اوقات در زمان جمع کردن پوشک آلوده، نوزاد حس رهایی پیدا کرده و با شادابی شروع بع دست و پا زدن می کند. این لحظه می تواند مشکل زا باشد و بهتر است با دقت، تسلط و آرامش کار جمع آوری را به اتمام برسانید.
 
اهمیت سطل زباله
 
این تفکر که پوشک آلوده را در سطل مشترک با دیگر زباله ها بیندازید، غلط است. وقتی شما این کار را انجام می دهید عملا به میکروبها مجوز ورود به محیط منزل را دادید و تا زمانی که پوشک در میان سطل زباله است، حطر شیوع بیماری در منزل وجود دارد.
خوشبختانه مدتی است سطل های زباله مخصوص این کار تولید شده است که از شیوع میکروبها و بوی ناخوشایند حلوگیری می کند و بهداشت را برای ساکنین منزل به ارمغان می آورد.

اسباب بازی، یک نیروی کمکی
 
موضوع دست و پا زدن نوزاد حین عمل تعویض یکی از سخت ترین شرایط را برای والدین ایجاد میکند.
و در این مواقع پرت کردن حواس کودک راهی منطقی برای رهایی از این سختی است.
بهترین راه برای این هدف دادن تعدادی اسباب بازی به کودک است، تا هم او حواسش پرت شود و هم ممانعتی باشد برای تقلا نکرن بچه.
البته این مورد را حتما مد نظر داشته باشید که تمامی اسباب بازی های داده شده به کودک، پس از تعویض پوشک باید حتما ضدعفونی شوند.

دستان فرزنداتان را بشویید
 
گاهی والدین اینقدر حواسشان به سمت کارشان معطوف می شود که فراموش می کنند دستان نوزادشان منبع بزرگی از آلودگی هاست. باید یادتان بماند که پس از اتمام کار، موضوع شستن و ضدعفونی کردن دستان فرزندتان را مد نظر قرار دهید.

شستن دستان خود را فراموش نکنید
 
اگر شستن دستان نوزاد اهمیت دارد، شستن دستان خودتان اهمیتی بسیار مضاعف و حیاتی دارد.
در اولین و سریعترین اقدام اگر به اب دسترسی ندارید سریعا با ژل های مخصوص دست خود را ضدعفونی کنید و راه را برای شیوع باکتری ها ببندید.
این نکته را در نظر داشته باشید که تیوب ژل نیز باید هر دفعه ضدعفونی شود و همیشه دور از دسترس نوزاد باشد.
آکادمی اطفال امریکا تاکید می کند که لباسهای نوزاد هم هنگام تعویض پوشک باید عوض شوند و در محلول ضدعفونی کننده برای مدتی قرار گیرند. حتی شستن کلی لباس هم باید محلی جدای از دیگر لباسها باشد و کار آبکشی آن هم حداقل دوبار انجام شود.
این هشدارها و قوانین به ظاهر سخت ، سلامتی و بیمار نشدن فرزندتان را تضمین می کند و شما از مشکلاتی بزرگ مصون خواهد داشت.



چند تکته مهم
 
رعایت چند نکته زیر به حفظ سلامت نوزاد و بهداشت محیط زندگیتان کمک شایانی می‌کند که به چند  مورد آن در ذیل می پردازیم:

1- محل تعویض پوشک بچه هم نیاز هست ضدعفونی شود. می توانید اینم کار را با اسپری های مخصوص ، در زمانی که نوزاد نزدیک آن محل نیست انجام دهید و حتما پنجره منزل را باز بگذارید تا سریعا هوا تعویض شود.

2- کیسه های زبال ه و سطل های حاوی پوشک بچه باید خاصیت ضدعفونی کنندگی داشته باشند.

3- اگر بیش از یک نوزاد داریدف محل تعویض هر یک باید بطور مجزا ضدعفونی شود و هیچگاه آنها را همزمان و در یک محل جهت تعویض قرار ندهید.

4- بهتر است هنگاه تعویض پوشک، از پوشش های یکبار مصرف برای خود استفاه نمایید.

5- زیراندازی که برای تعویض پوشک بچه همراه خود در بیرون از منزل همراه دارید باید از حد معمولی که در خانه استفاده می کنید بزرگتر و مقاوم تر باشد. چون هیچگاه نمی توانید پیش بینی کنید که در جه محلی باید پوشک بچه تان تعویض کنید و باید برای تمام محیط ها آماده باشید.

6- در بیرون از منزل حتما محلول ضد عفونی کننده و کیسه همراه داشته باشید و پوشک آلوده ای را که در کیسه قرار می دهید سریعا به نزدیک ترین سطل زباله، البته به صورت در بسته، بیندازید.

عنایت داشته باشید که عدم اهتمام به همین موارد به ظاهر ساده، احتمال بروز بیماری و آلوده شدن فرزندتان به میکروبها را به شدت بالا می برد.

موردی مثبت
 
در نقطه مقابل مطالب فوق، والدینی هستند که امر تعویض پوشک را امری مشکلزا می دانند و با استرس و وسواس زیاد نسبت به این کار مبادرت می ورزند. لازم است به شما این اطمینان را دهیم که سیستم دفاعی بدن نوزادها در حد خود قدرت زیادی دارد و اصلا نیازی نیست رعایت نکات ایمنی و بهداشتی برای شما تبدیل به وسواس و محل مشکل شود.
این نکته تا حد زیادی مثبت و محل ارامش است که تمام آلودگی های نوزاد در منزل متعلق به خود اوست و به هر طریق بدن و سیستم دفاعی وی با میکروبهای احتمالی کاملا آشناست. لذا خطرهای جدی در صورت سهل انگاری های کوچک و ناخواست، فرزند دلبندتان را تهدید نمی کند.

تهیه شده: نی نی سلامت - ninisalamat.com
ادامه مطلب
آموزش, مقالات, نوزاد و کودک

آموزش کامل تغذیه تکمیلی شیرخواران 6 تا 12 ماهه



به کمک این مقاله خواهید توانست
تمامی مواد مغذی مورد نیاز نوزاد 6 تا 12 ماهه‌تان را تامین نمایید
 

حتما میدانید طعم شیر اولین طعمی است که کودک شما با آن در زندگی خود آشنا می شود. حال سوال این است که اضافه کردن موز به شیرش بیشتر به او کمک می‌کند یا درست کردن حریره بادام؟ یا سوال مهمتر اینکه چه زمانی بهترین زمان برای تغذیه فرزندتان با غذای کمکی است؟ کارشناسان عنوان می کنند که با خاتمه شش ماهگی، اکثر شیرخواران نیازمند دریافت غذای مکمل علاوه بر شیر مادر هستند.

علیرغم اینکه بیشتر اوقات تغذیه نوزاد با شیر مادر حتی پس از شش ماهگی نیز کفایت می کند، ولی توصیه می‌شود که تغذیه تکمیلی برای همه شیرخواران در پایان شش ماهگی (پایان 180 روزگی) شروع شود. با توجه به توانایی‌‌های تغذیه‌ای شیرخوار، غذای کمکی در ابتدا باید بسیار ساده و نرم و از موادی تهیه شود که هضم آن آسان باشد. در ادامه تمامی مراحلی که نیاز به طی کردن آن دارید را به طور کامل خدمتتان شرح می دهیم.


تعداد وعده های غذایی کافی چقدر است؟

در پایان شش ماهگی می توانید از یک بار غذای کمکی در طول روز شروع کرده و کم‌کم به دو بار و سپس در اواخر ماه هفتم و طی ماه هشتم به سه بار در روز برسید. بنا به تشخیصتان یک یا دو میان‌وعده هم به غذای کودک تا 12 ماه می توان اضافه کرد. البته پیوسته در نظر داشته باشید که غذای اصلی شیرخواران در سال اول زندگی، شیر مادر است و نه غذاهای کمکی.

پس از شش ماهگی تا پایان هفت ماهگی نوزاد

این دوره بهترین زمان است تا شیرخوار با طعم و قوام غذا و سپس خوردن آن به وسیله قاشق آشنا شود. لذا در چند روز اول آغازین، خوردن یک یا دو قاشق مرباخوری غذای کمکی کفایت می کند.

برای انجام این کار میتوان مقدار کمی از غذا را در نوک قاشق مرباخوری گذاشت و به نوزاد ارائه کرد تا پس از چندی یاد بگیرد چگونه با استفاده از لب‌ها و زبان خود غذا را از قاشق به داخل دهانش هدایت کند و به قسمت عقب حلق خود ببرد و آن را ببلعد. هیچوقت برای دادن غذای کمکی عجله نداشته باشید و با این کار حجم زیادی از غذا را به نوزادتان ندهید. فقط صبر داشته باشید و مطمئن باشید که کوچولوی شما خیلی زود با غذا خوردن به سبک جدید آشنا خواهد شد و برای دلنشین خواهد بود.



تغذیه مکمل نوزاد در هفته اول (ماه هفتم)
فرنی آرد برنج و بعد حریره بادام

– شرایط غذای مکملی که به نوزاد در اولین مرتبه داده می شود باید نرمی، سادگی و کمترین امکان ایجاد آلرژی را تامین کند؛ در این راستا در اکثر مواقع از برنج استفاده می‌شود تا آن را به صورت فرنی آرد برنج درست کنند.

– غذای مناسب دیگر می تواند حریره بادام باشد که اکثر کودکان علاقه مند به طعم آن هستند. حساسیت به بادام درختی که حریره از آن تهیه می‌شود بسیار کم است و بادامی که ممکن از بچه ها به آن حساسیت نشان دهند، بادام زمینی و بادام هندی است.

غذای کمکی در روز اول یک‌بار و باتوجه به میل شیرخوار، یک تا دو قاشق مرباخوری از فرنی آرد برنج است که صبح بلافاصله پس از تغذیه با شیر مادر داده می‌شود.

– در صورت میل و درخواست شیرخوار مقدار غذای کمکی در روز دوم می تواند به دوبار برسد(یک تا دو قاشق مرباخوری صبح و یک تا دو قاشق مرباخوری ظهر) و از روز سوم تا هفتم به تدریج بر تعداد قاشق‌ها اضافه می‌شود تا به 5 تا 10 قاشق مرباخوری برسد.

– اگر متوحه شدید که شیرخوارتان فرنی یا حریره بادام را دوست ندارد، می‌توانید یک حلقه موز رسیده یا یک تکه سیب درختی را پس از جدا کردن پوست آن، رنده کرده و به فرنی یا حریره بادام اضافه کنید. همینطور «به» میوه خوش‌طعمی است که یک قاچ پخته شده آن می‌تواند طعم غذای کودک را دوست داشتنی تر کند.

در نظر داشته باشید تا قبل از یک‌سالگی این خوراکی ها را نباید به فرزندتان بدهید:

– عسل، سفیده تخم‌مرغ، شکلات، بادام‌ زمینی، خربزه، کیوی، آلبالو، گیلاس، انواع توت (توت فرنگی، توت سفید، شاه‌توت، تمشک)، نوشابه‌های صنعتی، آبمیوه‌‌های صنعتی، قهوه، کاکائو، چیپس، پفک، سوسیس، کالباس و همبرگر.

– حتی شیرگاو تا پایان 12 ماهگی به عنوان یک وعده نباید به نوزاد داده شود، ولی استفاده مقدار کمی از آن در تهیه فرنی، حریره بادام، سوپ و … اشکالی ندارد.


تغذیه مکمل نوزاد در هفته دوم (ماه هفتم)
برنامه هفته اول به اضافه سوپ گوشت

– گوشت غذایی است که برای این هفته در نظر گرفتنه شده است. گوشت ماهیچه گوسفند، سینه یا ران مرغ یا بوقلمون یا گوشت چرخ‌کرده بدون چربی گوسفند گزینه های خوبی هستند.

– بنابراین وعده‌‌های غذای کمکی شیرخوار در هفته دوم ماه هفتم دوبار در روز است، و غذای او علاوه بر فرنی یا حریره بادام سوپی است با غلظت نزدیک به غلظت ماست که مخلوطی از برنج و گوشت می باشد. یکی دو روز بعد از شروع هم میتوانید مقداری هویج در غذای او ریخته تا آب آن را به همراه سوپ میل کند.

– در ابتدا دادن یک تا دو قاشق مرباخوری سوپ در وعده ظهر نوزاد، کافی است. و به تدریج مقدار آن بسته به میل شیرخوار افزایش می‌یابد تا جایگزین فرنی یا حریره بادام وعده ظهر او شود. بدین صورت کودک در اواخر هفته دوم، صبح‌ها از فرنی یا حریره بادام و ظهرها از سوپ تغذیه می شود.

– پس از مدتی برای تنوع دادن به محتوای سوپ می‌توان به مرور از انواع سبزی‌ها مانند گشنیز، شوید، کرفس، جعفری، کدوخورشی، کدوحلوایی، لوبیاسبز و سیب‌زمینی نیز استفاده نمود.

 
تغذیه مکمل نوزاد در هفته سوم (ماه هفتم)
برنامه هفته دوم به همراه پوره سبزی ها

– در هفته سوم می توان تعداد وعده‌‌های غذایی را به سه مرتبه در روز افزایش داد و نوازدتان علاوه بر فرنی و سوپ، از پوره انواع سبزی‌ها مانند پوره سیب‌زمینی، هویج و … هم استفاده کند.

– ضمنا استفاده از شیر مادر یا شیر پاستوریزه، کره یا کمی آب مرغ یا آب گوشت می تواند روش مفیدی برای نرم کردن پوره باشد.


تغذیه مکمل نوزاد در هفته چهارم (ماه هفتم)
برنامه هفته قبل با ایجاد تنوع در سوپ ها

– حال به زمانی رسیدیم که باید از انواع سبزی در سوپ فرزند عزیزتان استفاده نمایید.

– در این هفته هم تعداد وعده‌‌های غذا سه بار در روز بوده و مانند هفته سوم می‌توان صبح‌ها فرنی، ظهرها سوپ‌‌های متنوع با انواع سبزی‌ها و عصرها نیز پوره یکی از انواع سبزی‌ها را به نوزاد داد.



تغذیه مکمل نوزاد در هفته اول (ماه هشتم)

– می توانید ضمن دنبال کردن برنامه های قبلی، زرده تخم‌مرغ پخته و سفت شده هم به برنامه غذایی شیرخوار اضافه نمایید. روز اول به اندازه یک نخود از زرده تخم‌مرغ را برداشته با کمی شیر مادر یا آب جوشیده شده، نرم کرده و به شیرخوار بدهید.

– علاوه بر دادن فرنی یا حریره، هر روز صبح مقداری زرده تخم‌مرغ به‌ غذای نوزاد اضافه شود تا ظرف 10 روز به یک زرده کامل برسد. از این زمان به بعد، هر روز نصف زرده تخم‌مرغ به فرزندتان بدهید.

– اگر نوزاد از زرده سفت شده تخم‌مرغ را دوست نداشت، می‌توانید آن را در سوپ یا مقدار کمی شیر، رنده کرده و در کره یا روغن زیتون که داغ شده است بریزید و آن را مرتب به هم زنید، سپس به او بدهید.

– لازم به ذکر است که تهیه زرده تخم‌مرغ به صورت نیمرو مشکلی ایجاد نمی کند، اما دادن زرده تخم‌مرغ عسلی به نوزاد توصیه نمی‌‌شود.


تغذیه مکمل نوزاد در هفته دوم به بعد (ماه هشتم)

– برای بهره مندی از غلطت بیشتر سوپ و البته تنوع مضاعف، می توانید با اضافه کردن بلغور جو یا حبوبات (عدس و ماش که هضم آسان‌‌تری دارند) برای کودکتان آش‌‌های خوشمزه ای تهیه کنید. از اواسط ماه هشتم به بعد علاوه بر پوره سبزی می‌توان میوه‌‌های رسیده و نرم مانند سیب، گلابی، هلو، زردآلو، انبه، گرمک، طالبی، آلو، هندوانه و موز سالم و رسیده را به‌تدریج به برنامه غذایی شیرخوار اضافه نمایید.

– توصیه می‌شود به فرزندتان آب‌میوه‌ خانگی به اندازه شش تا 12 قاشق مرباخوری در روز بدهید.

– همینطور می توانید از ماست در برنامه غذایی او استفاده کنید که اکثر شیرخواران عاشق آن هستند.


تغذیه مکمل نوزاد در ماه های نهم و دهم

– نوزادان در سن 9 ماهگی به آرامی می توانند انگشتان دست خود را کنترل کنند و بیشتر ایشان از این سن می‌توانند با دست خودشان غذا بخورند و مایعات درون لیوان را با استفاده از هر دو دست خود بنوشند.

– در 9 ماهگی، کودکان می‌توانند از غذاهای غلیظ تر مثل حلیم و پلو را بخورند و غذاهای انگشتی را با دست خود بردارند. این زمان بهترین وقت برای ارائه غذاهای جامد نرم  است و اگر این غذاها از حدود 10 ماهگی به بچه داده نشود، احتمال مبتلا شدن به مشکلات تغذیه‌ای کودک افزایش می یابد.

– در طول ماه های نهم و دهم، میتوانید علاوه بر برنامه غذایی ماه هشتم، نان، ذرت، ماکارونی، رشته فرنگی و سایر حبوبات (به جز نخود و لپه) به برنامه غذایی کودک اضافه نمایید.

– در کل می توانید در این بازه زمانی انواع سوپ‌ها، آش‌ها، حلیم‌ها و پلوهایی که محتوی گندم، ذرت و حبوبات اند را تهیه کنید.

– قبل از پختن غذای کودک باید لوبیاها (چیتی، قرمز، چشم بلبلی، سفید و …) را از شب قبل خیس کرده و پس از اینکه کاملا پختند به غذا اضافه نمایید.

– اگر خواستید می توانید از نان سنگک (ترجیحا) تکه هایی کنده و به دست کودک بدهید تا بخورد. البته باید بسیار مراقب باشید چون یک لحظه غفلت و اشتباه خوردن نان باعث بروز اتفاقات خطرناکی می شود.

غذاهای دوست داشتنی انگشتی

در بالا اشاره کردیم که از اواخر ماه هشتم به بعد کودک قادر است مواد غذایی را با انگشت خود بردارد و به دهان بگذارد. این کار که تغذیه با انگشت نام دارد، سبب تشویق کودک به عمل جویدن و تغذیه توسط خود او می‌شود.

– از دید تکاملی و تغذیه‌ای تغذا خوردن کودک با انگشتش مهم بوده و باید تلاش شود غذای کودک مناسب سن او تهیه و با روش صحیح به او ارائه شود.

برخی از غذاهای انگشتی در این دوره زمانی عبارتند از:

تکه‌‌های کوچک هویج، سیب‌زمینی، کرفس، نخودفرنگی و باقلا سبز، عدس، تکه‌‌های گوشت بدون چربی یا کوفته قلقلی که کاملا پخته شده و با پشت قاشق له شده باشند. برای نرم کردن همه آنها می‌توان از کمی کره یا خامه هم استفاده کرد.

تکه‌هایی از میوه‌‌های رسیده و سالم فصل مانند سیب، هلو، طالبی، گرمک، گلابی و موز هم مناسب هستند.

– حتما هنگام خوردن غذاهای انگشتی، فردی پیوسته در کنار کودک حضور داشته باشد و غذا خوردن او را زیر نظر بگیرد.



تغذیه مکمل نوزاد در ماه های یازدهم و دوازدهم

در این بازه زمانی، با لحاظ کردن تنوع، قوام و غلظت غذاها می توان به مهارت جویدن نوزاد به خوبی کمک کرد. با آشکار شدن دندان‌ها و تکامل مهارت‌‌های حرکتی ظریف، فرزندتان می‌تواند تکه‌هایی از غذا را بکند، بجود، به عقب دهان ببرد و آن را ببلعد. نوزادی که هنوز دندان درنیاورده است این کار را با لثه‌ها و آرواره‌‌های خود انجام می‌دهد بنابراین باید این مهارت‌ها را با ارائه غذاهایی که می‌شود با دستش بردارد و آن را بجود، تقویت کرد.

(هنگام غذاخوردن کودک، حضور و نظارت دقیق مادر یا جانشین او الزامی است)

– در این دو ماه می‌توان انواع کته‌ها، پلوها و خوراک‌ها را در برنامه غذایی شیرخوار گنجاند.

– دفعات تغذیه کمکی مانند ماه‌‌های نهم و دهم، سه تا چهار وعده در روز است و در صورت تمایل شیرخوار، می‌تواند همراه با یک یا دو میان وعده باشد.

– در تهیه غذای کودک باید از یکی از انواع گوشت‌‌های قرمز (گوسفند، گوساله، شتر، جگر) یا گوشت سفید مانند ماهی یا گوشت پرندگان (مرغ، اردک، غاز، کبک و بوقلمون) همچنین تخم‌مرغ، پنیر، غلات، حبوبات و سبزی‌ها استفاده کرد.

– اضافه کردن گرد نعناع، جعفری، کرفس و چاشنی‌هایی مانند آب لیموترش تازه، آب نارنج تازه یا گرد لیمو امانی در آخرین لحظات پخت غذا، غذای کودک را خوشمزه‌تر می‌کند.

– به یاد داشته باشید اضافه کردن نمک به غذای کودک ممنوع است. در نقطه مقابل مصرف چغندر، شلغم و اسفناج از ماه یازدهم به بعد مجاز است.

– به عنوان میان‌وعده می‌توان از تکه‌‌های کوچک میوه، عدسی، نان و خرما، مسقطی، شله‌زرد، انواع حلواهای خانگی (با آرد برنج یا گندم)، بیسکویت‌‌های ساده که بدون کرم و خامه باشند همچنین بستنی پاستوریزه ساده استفاده کرد.

– نان‌‌های برشته که بتوان روی آن کره یا ماست چکیده سالم قرار داد همچنین تکه‌‌های کرفس، هویج یا سیب‌زمینی پخته شده همراه با کره نیز میان‌وعده‌‌های مفید و مناسبی هستند.

3 نکته مهم

– از اول هفت ماهگی که غذای کمکی شروع می‌شود تا پایان 12 ماهگی، غذای اصلی نوزاد هنوز شیر مادر است. از این‌ جهت شیرخوار طی شب و روز به طور مکرر و برحسب تقاضا و تمایل خود (و البته قبل از هر وعده غذای کمکی) با شیر مادر باید تغذیه شود تا تمامی نیازهای اساسی بدن او بطور کامل تامین شود. مجددا تاکید می‌شود غذای کمکی بعد از تغذیه با شیر مادر یا در فاصله تغذیه از دو سینه مادر باشد.

– از دادن آب سالم (جوشیده و خنک شده) چند بار در روز غافل نشوید.

– زمان غذای کمکی بهتر است براساس برنامه خواب نوزاد تنظیم شود؛ مثلا برای شیرخواری که حدود ساعت 10 صبح از خواب بیدار می‌شود می‌توان صبحانه را در آن زمان و سایر وعده‌‌ها را در طول روز ادامه داد در این صورت ممکن است آخرین وعده غذایی کمکی به شرطی که شیرخوار هنوز بیدار باشد به ساعات اولیه شب موکول شود.

 
تهیه شده: نی نی سلامت - ninisalamat.com

ادامه مطلب
آموزش, مقالات, نوزاد و کودک

کودکان و آموزش مسواک زدن

اهمیت دادن به دندانها از زمان نوزادی

دندانهای دائمی بزرگسالی در امتداد دندانهای کوچک دوران نوزادی رشد خواهند کرد. و وجو اختلال در دندانهای شیری باعث جلوگیری از رشد مطلوب دندانهای اصلی خواهد شد. عدم مراقبت از دندان های نوزادی همچنین ممکن است باعث بروز مشکلاتی چون عفونت و مشکلات گفتاری نیز شود. توصیه پزشکان به خانواده ها این است که نوزادان خود را در اولین سال از تولد نوزاد یا زودتر چنانچه دندان های او قبل از یکسالگی بیرون بیاید نزد دندان پزشک برده تا معاینه شود. دیگر مطلب حائز تاهمیت آن است که به محض مشاهده سر زدن دندان یا دندان های نوزاد آنها را هر روز با استفاده از یک مسواک سر کوچک و نرم (مسواک مخصوص نوزادان) و آب دو بار در روز ترجیحا بعد از صبحانه و قبل از خواب تمیز کرده و از خارج بودن خرده های غذا اطمینان حاصل نمایید. به خاطر داشته باشید در این تایم استفاده از خمیردندان ممنوع می باشد.

 

روشهای تعلیم مسواک زدن به کودکان تازه متولد شده

- مسواک زدن به بچه های 2 تا 3 ساله باید توسط والدین صورت بگیرد. تا زمانیکه سطح هماهنگی و توجه به جزئیات موردنیاز برای مراقبت بهتر از دهان و دندان در کودک افزایش یابد.

در سنین 2 و 3 سالگی تلاش شود تا کم کم مسواک زدن را به او بیاموزید. بدین منظور خودتان مسواک زدن دندان های او را امتحان کنید سپس کاری را که انجام داده اید مجدد برای او تکرار کنید ساده ترین راه برای مسواک کردن دندان های کودک این است که او را در بغل خود نشانده و سر کودک را روی آرنج دست به شکل خم شده نگه دارید. یک مسواک سر کوچک و نرم مو نایلونی که با توجه به سن کودک برای او مناسب است انتخاب نموده، سپس به آرامی مسواک را داخل دهان او کرده به سرعت دندان های کوچک او را بشوئید. بهتر است این کار دو بار در طول روز انجام شود. اولین مرتبه پس از خوردن صبحانه و در مرتبه دوم بعد از ظهر پس از خوردن آخرین نوشیدنی. ممکن است حین این کار کودک با مسواک بازی کند، آن را بجود و کارهایی از این دست؛ ولی شما مانعش نشوید. فقط در نهایت به آرامی سر او را به سمت عقب خم کرده و به کار مسواک زدن ادامه دهید.

مثل زمان غذا دادن بهتر است در تایم مسواک زدن هم با کودک بازی کنید و سعی نکنید به زور دهان کودک را باز کنید. به او تایم دهید تا با مسواک ارتباط برقرار کند. همینطور دادن جایزه پس از همکاری کردن او برای مسواک زدن میتواند ایده ای بسیار موثر باشد.

لازم به ذکر است حجم خمیردندان به اندازه دو سوم سطح مسواک کافی می باشد. میزان فلوراید داخل خمیردندان کودکان نسبت به بزرگسالان کمتر است؛ لذا از خمیردندان مخصوص کودکان استفاده کنید. استفاده زیاد از خمیردندان منجر به ایجاد لک در دندانها می شود. لذا به کودکان یاد دهید که باقیمانده خمیردندان را در دهانش نگه ندارد و به بیرون بریزد.

آغاز تدریجی برای مسواک زدن برای کل دندانها و تمامی سطوح آن از همین دوران آغاز می شود. برای اینکار کل سطوح دندان ها را با مسواک پوشش دهید و در تایمی که مشغول مسواک کردن دندان های او هستید با او گفتگو کنید و تمامی مراحل انجام این کار را با صدای بلند برایش شرح دهید.

کمک کردن به کودک برای مسواک زدن تا سن 7 سالگی میتواند ادامه داشته باشد ولی در این دوره سنی تلاش کنید مسئولیت مسواک زدن را با ملایمت به او واگذار کنید. پشت سر کودک خود روی زمین بنشینید و از او بخواهید دراز کشیده و سرش را در دامان شما بگذارد به این ترتیب شما می توانید تمام دندان های او را ببینید و به راحتی به دندان های بالا و پایین او تسلط پیدا کنید. زمانیکه سرش را چرخاند یا به اصطلاح لول خورد مسواک را در دهانش در همان مسیر حرکت دهید. در ذهن داشته باشید که شرایط مساعد برای مسواک زدن باعث می شود تا کودک شما به این کارعلاقه نشان داده و این کار را تقلید کند پس تلاش نمایید وقتی که خودتان هم مسواک می زنید کودکتان همراه شما باشد و به شما نگاه کند.

به گفته برخی از پزشکان و روانشناسان، پخش کردن آهنگ مورد علاقه کودک در هنگام مسواک زدن میتواند کمک بزرگی برای همکاری کردن او با این اتفاق شود.

همینطور عنوان شده است که در سنین بالاتر اجازه دهید فرزندتان به انتخاب خودش رنگ مسواکش را تعیین کند. این کار به میزان زیاد، در داشتن حس شادی هنگام مسواک زدن موثر خواهد بود.

ادامه مطلب
مقالات

مشکل دیر به خواب رفتن در کودکان

مشکل دیر به خواب رفتن در کودکان



مقدمه

خواب برای کودک همانند تغذیه لازم و ضروری است. بسیاری از کودکان برای به خواب رفتن مشکل دارند و به موقع نمی‌خوابند، در کودکان معمولا بی‌خوابی اوایل شب اتفاق می‌افتد و به اصطلاح به آن بی‌خوابی شبانه گفته می‌شود. احتیاج به خواب در انسان‌ها در سنین مختلف متفاوت است. به عنوان مثال بطور متوسط یک کودک دوازده ساله ، به نه ساعت خواب و یک کودک چهار ساله ، به یازده و نیم ساعت خواب احتیاج دارد.

البته این مسئله بین کودکان با هم در یک سن فرق می‌کند. کودکی که شبها با آرامش و به حد کافی خوابیده، روز بعد به موقع از خواب بیدار می‌شود و ا گر به حد کافی نخوابد، صبح روز بعد به علت کافی نبودن مقدار خواب بهانه گیر و کج رفتار می‌شود و کمتر شاد به نظر می‌رسد و انرژی کمتری دارد. در بچه‌های بزرگتر ، به اندازه نبودن خواب شب آنها را خسته حساس می‌کند و نمی‌توانند بر روی درس تمرکز کنند.

عواملی که سبب دیر به خواب رفتن در کودکان می‌شود

والدین در خواباندن کودک نقش مهمی را ایفا می‌کنند، حتی عده‌ای از کودکان تا زمانی که یکی از والدین خصوصا مادر در کنارشان نباشد، به خواب فرو نمی‌روند. عواملی که سبب دیر به خواب رفتن در کودکان می‌شود، ممکن است دلایل متعددی داشته باشد. وقتی می‌بینید کودک شما در به خواب رفتن مشکل دارد، بهتر است به موارد زیر توجه کنید:


  • آیا ساعت مشخص و منظمی برای رفتن کودک به تخت وجود دارد؟
  • آیا کودک در تخت خود احساس خوبی دارد (به عنوان مثال محیط اتاق خواب برایش مطبوع است؟ خیلی روشن یا تاریک نیست؟ زیاد گرم یا سرد نیست؟ آیا تخت مرتب شده و یا تشک خوبی دارد؟ )
  • آیا بچه‌های متعدد در یک اتاق می‌خوابند و همدیگر را بیدار نگه می‌دارند؟
  • آیا کودک شما در طول روز مسائلی داشته که فکرش را به طور مداوم مشغول می‌دارد و وی را هیجان زده می‌کند و باعث اختلال در خواب می‌شود؟ (مثال: هیجانات ، دعوا و درگیری ، فیلم‌های مهیج و یا تولد بچه دیگر )
  • آیا ممکن است سر و صدا زیاد باشد و مانع خواب کودک شود؟
  • آیا مهمان آمده و کودک تمایل دارد ترجیحا بیدار بماند؟
  • آیا کودک در اتاق وقتی تنها است احساس ترس می‌کند؟
در کل دلایل متفاوتی می‌تواند باعث نرفتن به موقع کودک به طرف تخت خود شود.

راه حل‌هایی برای خواب راحت داشتن کودک

واقعیت این است که برای خوابی راحت داشتن در شب برای کودک تنها یک روش وجود ندارد، راه حل‌ها و توصیه‌های گوناگونی در این زمینه وجود دارد :
  • برای کودک‌تان زمان خواب با مشورت با خودش تعیین کنید و وقتی به زمان خواب وی نزدیک است به کودک باید حتما فرا رسیدن زمان خواب را یادآوری کنید، آنها به برخورد قاطع شما و یک قرار ثابت برای خواب نیاز دارند.

  • سعی کنید برو به اتاق خوابت مثل یک عمل تنبیهی به نظر نرسد و به جای آن می‌توانید به کودک بگویید که لازم نیست بخوابی بلکه باید در تخت خودت استراحت کنی، وقتی جنبه اجبار برای خواب از بین برود احساس آرامش و خواب خود به خود به وجود می‌آید.

  • تشویق کودک با صحبت و با عمل ، به این صورت که هر شب به وقت شناسی و در رختخواب رفتن وی جایزه بدهید. جایزه می‌تواند یک خوراکی ویژه قبل از خواب مثل یک لیوان شیر یا خوراکی که کودک دوست دارد باشد و یا به عنوان تشویق یک لباس خواب نو و قشنگ به او هدیه بدهید.

  • می‌توانید قبل از خواب با یک عمل مطبوع مثل : قصه گفتن و یا گوش کردن به نوار قصه و یا لالایی روزش را به پایان برسانید. همین طور حمام کردن و ماساژ قبل از خواب و یا تکان دادن کودکان کوچکتر به آرامی ، مفید خواهد بود.

  • سعی کنید هنگام خواب ، کودک لباس خواب راحتی بپوشد و اتاق خواب کودک تهویه خوبی داشته باشد و لحاف‌های سنگین را برای او نگذارید. توجه کنید کودک شما یک محل خواب مطبوع داشته باشد که خوب به نظر برسد مثل یک اتاق شخصی و یا تخت شخصی.

  • فعالیت‌های بدنی کودک مانند: بازی کردن در پارک، برنامه‌های ورزشی و ... را در طول روز افزایش دهید. البته باید این بازی‌ها تا غروب ادامه داشته باشد و بتدریج فعالیت کودک را از زمان غروب به بعد کاهش داده و به جای بازی‌های پر تحرک ، فعالیت‌هایی مثل: مطالعه کردن و شنیدن قصه و یا تماشای تلویزیون را جایگزین کرد، باید سعی کرد قبل از خواب بازی‌های هیجان انگیز مثل بازی‌های کامپیوتری انجام ندهند و یا فیلم‌های هیجان انگیز نبیند.

  • اگر کودک در شب سخت به خواب می‌رود به او اجازه خوابیدن در طول روز را ندهید.

  • به خاطر داشته باشید مصرف شبانه برخی از مواد غذایی مانند : چای و یا نوشابه ، خواب کودک را کاهش می‌دهد.

  • اگر کودک شما در اتاق خواب خودش می‌ترسد خیلی مهم است که شما ترس او را جدی بگیرید، کودک را آرام کنید و سعی کنید با هم پی به علت ترس ببرید. به کودک این فرصت را بدهید که در مورد مشکل احتمالی و هیجانات یا چیزهای جالبی که در روز برایش اتفاق افتاده با شما صحبت کند، حتی کودک می‌تواند وقتی در تخت خود دراز کشید از زبان خودش داستانی برای شما بگوید و در مورد این داستان با او صحبت کنید و مطمئن شوید که تخیلات در ذهن او نماند. این مسئله کمک می‌کند که کودک با آرامش بیشتری به خواب فرو رود.

مقدار لازم خواب برای کودکان در سنین مختلف چقدر است؟

معمولا کودکان و نوجوانان 8 ساعت در شبانه روز می‌خوابند و مقدار نیاز به خواب در انسان‌ها را نمی‌توان به طور دقیق گفت به این دلیل که مقدار خواب بر اساس نیازهای فرد فرق می‌کند. اما به طور میانگین می‌توان گفت: یک نوزاد در 24 ساعت بین 19 تا 20 ساعت می‌خوابد.

یک کودک 1 ساله معمولا در شبانه روز بین 14 تا 15 ساعت در خواب است، همینطور یک کودک 3 ساله در 24 ساعت به طور میانگین 12 ساعت در خواب است و یک کودک 5 ساله معمولا در شبانه روز 11 ساعت می‌خوابد و همچنین یک کودک 7 ساله در طول 24 ساعت به طور میانگین 9 تا 10 ساعت می‌خوابد .

دیر خوابیدن کودکان زیر 1 سال که تقریبا زیاد مشاهده می‌شود چه علتی دارد؟

خواب یک نوزاد به طور کل با خواب بزرگسالان تفاوت دارد و ما نمی‌توانیم توقع داشته باشیم که بتوانیم نوزاد را به خواب منظمی عادت دهیم ، خواب نوزاد قبل از 3 ماهگی خیلی سبک است و نوزاد می‌تواند بر اثر گرسنگی و سر و صدا از خواب بپرد. در واقع این به این دلیل است که خواب نوزاد در این مرحله به این صورت است که او در جریان خواب ، در مرحله خواب سبک و سپس خواب سنگین در تناوب است و تدریجا با رشد سنی او این خواب به مراحل عمیقتری تبدیل می گردد.

معمولا از 3 ماهگی خواب کودک ریتم پیدا می‌کند و در 6 ماهگی کودک می‌تواند تمام شب را یکسره به خواب رود و در صبح و بعد ظهر خواب کوتاهی داشته باشد. در مورد کودکان بین 9 تا 12 ماه می‌توان گفت که این کودکان در این سن به این دلیل که می‌خواهند محیط اطراف را شناسائی کنند و میل به شناخت محیط اطراف آنها را فعال می‌کند، معمولا دیر به خواب فرو می‌روند.
ادامه مطلب
مقالات

صحیح ترین نوع رفتار با کودک از تولد تا 15 سالگی

صحیح ترین نوع رفتار با کودک از تولد تا 15 سالگی

ادامه مطلب
مقالات

خواص پوره میوه

خواص پوره میوه



شكي نيست كه خوردن انواع ميوه تاثير بسزايي در سلامت و تندرستي دارد. به همين دليل همان قدر كه خوردن ميوه براي بزرگسالان لازم و ضروري است، در كودكان هم اهميت دارد. كودكان هم بايد روزانه 2 تا 5 واحد ميوه دريافت كنند، چون اين گروه غذايي بخشي از نياز آن‌ها را به مواد معدني و آنتي‌اكسيدان‌ها تامين مي‌كند.

خوشبختانه چون اغلب ميوه‌ها خوشرنگ و خوشمره هستند و طعم شيرين دارند، مورد علاقه اغلب كودكان هستند. بنابراين به راحتي مي‌توان با توجه به خواص ويتاميني، معدني و نيازهاي سني كودك، آن‌ها را وارد برنامه غذايي كودك كرد اما نكته اينجاست كه مصرف اين گروه غذايي در ميان كودكان بايد با رعايت اصولي همراه باشد تا براي كودكاني كه سيستم گوارش حساسي دارند، مشكلي ايجاد نكند.

كودكان از زمان تولد تا 6 ماهگي تنها نياز به شير مادر دارند. از 6 ماهگي و با آغاز تغذيه تكميلي كه نوع غذا خوردن كودك از حالت مايع به لعابي، پوره، پوره سفت و غذاي سفره تغيير مي‌كند، تغييرات تكاملي براي دريافت مواد‌غذايي در كودك ايجاد شده و بنابراين تنوع مصرف خوراكي‌ها هم شروع مي‌شود اما اين تنوع با مقدار كم يعني يك قاشق مرباخوري شروع مي‌شود و تا 12 قاشق مرباخوري مي‌رسد تا بدن نوزاد آنزيم لازم براي هضم را داشته باشد. از آنجا كه ممكن است كودكان زمينه حساسيت به ميوه داشته باشند، بايد مصرف را با ميوه‌هايي شروع كرد كه زمينه ايجاد حساسيت ندارند.

با توجه به اين‌كه كم‌خوني فقر آهن يكي از مشكلات تغذيه‌اي كودكان است و يكي از دلايل اصلي آن استفاده از برنامه غذايي نادرست است، انتخاب ميان‌وعده مناسب مانند انواع پوره ميوه مي‌تواند موجب افزايش آهن دريافتي شود. بهترین زمان براي خوردن پوره ميوه وقتي است كه معده كودك خالي باشد. علاوه بر اين، بهترين زمان خوردن پوره ميوه در صبحانه است. به جز صبحانه، ميان وعده‌ها بهترين زمان استفاده از پوره ميوه هستند.به خاطر داشته باشيد كه بايد هنگام خوردن پوره ميوه در ميان وعده به زمان صرف وعده اصلي دقت شود و دست كم 90 تا 120 دقيقه تا وعده اصلي فاصله داشته باشد. درمورد كودكاني كه به كودكستان مي‌روند، مصرف پوره ميوه‌هايي مانند سيب مي‌تواند در جبران افت قند خون نيز بسيار مفيد باشد. به اين ترتيب به قدرت يادگيري آن‌ها كمك كرده و آن‌ها با نشاط بيشتري بازي مي‌كنند.

بهترين ميوه‌‌اي كه در چند هفته ابتدايي آغاز تغذيه تكميلي مي‌توان وارد برنامه غذايي كودك كرد، آبميوه رقيق است كه به‌تدريج به غلظت آن افزوده مي‌شود. در مورد سبزي‌ها هم بهتر است تغذيه با آب هويجي كه با آب سيب مخلوط شده آغاز شود. به‌تدريج و با بزرگ شدن كودك مي‌توان ميوه‌ها را به‌صورت پوره و بعد تكه‌هاي كوچك در روند افزايش جويدن و بلعيدن وارد برنامه غذايي كودك كرد. آخرين ميوه‌اي كه در اين روند بايد وارد برنامه شود، مركبات است، زيرا مركبات ممكن است حساسيت‌زا باشند. تنها انتخاب موجود در ميان مركبات آب ليمو شيرين است كه ميزان حساسيت‌زايي آن از ديگر انواع مركبات كمتر است.

ميزان مصرف ميوه نه در ميان كودكان و نه در ميان بزرگسالان واحد دقيقي ندارد. كودك در يك سالگي روزانه هزار كيلوكالري دريافت مي‌كند و به ازاي هر سال، 100 كيلوكالري بر ميزان دريافت انرژي‌اش افزوده مي‌شود كه 50 تا 60 درصد از اين انرژي از طريق منابع قندي مركب، 15 تا 20 درصد از طريق پروتئين‌ها و بقيه از طريق چربي‌ها بايد تامين شود. بنابراين بخشي از قند دريافتي را مي‌توان به‌صورت پوره ميوه به كودك داد.

به هر حال مصرف ميوه بايد به حدي باشد كه كودك دچار مشكل نشود. نكته قابل اهميت آن است كه بايد از دادن نوبرانه‌ها به كودكان اجتناب كرد چون ممكن است سمپاشي آن‌ها درست انجام نشده باشد و ايجاد مسموميت كند.

پوره هلو

پوره هلو، مغذی و خوش طعم و سرشار از مواد معدنی، آهن و ویتامین‌ها به خصوص ویتامین‌های A ,B1 ,B2 است. مواد قندی هلو ترشحات هاضمه را تقویت می‌کند و هضم غذا را آسان می‌سازد. پوره هلو خاصیت ملین بودن دارد و به لحاظ داشتن سلولزهای نرم، مواد قندی و نشاسته‌ای آن به راحتی در معده هضم می‌شود.

 پوره سیب

یکی از بی‌نظیرترین میوه‌ها از لحاظ خواص جهت مصرف روزانه سیب است؛ وجود پکتین، انواع املاح معدنی و ویتامین‌ها سبب می‌شود که استفاده از آن در تنظیم حالت مزاجی کودکان بسیار مفید باشد.

پوره سیب منبع خوبی از فیبر محلول است که به کاهش اختلالات روده کمک می‌کند؛ این میوه چربی و سدیم ندارد و سرشار از ویتامین‌های گروه B است که در حفظ سلول‌های قرمز خون و سیستم عصبی موثر است.

 پوره آلو

پوره آلو سرشار از مواد معدنی مانند فسفر، منگنز، مس و پتاسیم است. این ماده غذایی دارای روی و آهن و مقداری کلسیم است. آلو سرشار از ویتامین  C , A , K می‌باشد و دارای مقادیر فراوانی از نیاسین، ریبوفلاوین و تیامین است.

پوره آلو ملین، صفرا بر، رافع عطش، دافع بلغم و تب بر است و در درمان برفک دهان کودکان بسیار موثر است.

 پوره هویج و برنج :

این محصول همان کاریل است که پیش از این به کشور وارد می‌شده است، پوره هویج و برنج دارای آهن و ویتامینA  بسیاری است و به علت وجود برنج که حداقل آلرژی را برای کودکان ایجاد می‌کند، ماده غذایی مفید و مناسبی برای آنان خواهد بود. وجود مقادیر زیاد پکتین و الکترولیت در این محصول باعث شده است که به عنوان غذای اصلی کودکان مبتلا به اسهال تجویز گردد. پوره هویج و برنج برای تقویت سیستم ایمنی و رشد سلول‌های کودکان بسیار موثر است.

لیست برند های پوره میوه موجود در فروشگاه نی نی سلامت:
هیپ
هرو بیبی
بلدین
میلوپا
ببلاک

ادامه مطلب
مقالات

آلرژی به شیر (حساسیت به پروتئین شیر گاو) در نوزادان شیرخوار

آلرژی به شیر (حساسیت به پروتئین شیر گاو) در نوزادان شیرخوار



یکی از شایع‌ترین آلرژی‌های غذایی دوران کودکی حساسیت نوزاد به شیر گاو مصرفی توسط مادر است که در بیش از ۷ درصد نوزادان و خردسالان مشاهده می‌شود. نوزادانی که از شیر مادر تغذیه می‌کنند کمتر از نوزادانی که شیر خشک می‌خورند دچار این نوع حساسیت می‌شوند. عدم تحمل پروتئین شیر عارضه‌ای است که در اثر آن دستگاه گوارش کودکان خردسال، به ویژه نوزادان، نسبت به پروتئین شیر حساسیت نشان می‌دهد. در نهایت حساسیت اکثر کودکان از بین می‌رود و به ندرت پیش می‌آید که علائم تا دوران بزرگسالی استمرار داشته باشد. بسیاری از نوزادان به غذاهایی مانند تخم مرغ و بادام زمینی نیز حساسیت دارند. اگر فرزندتان به شیر آلرژی دارد، باید شیر، فراورده‌های لبنی و تمام غذاهای حاوی شیر را از رژیم غذایی وی حذف کنید.

آلرژی به شیر چیست؟


نوزادانی که به شیر حساسیت دارند، سیستم ایمنی بدنشان واکنش منفی به پروتئین‌های موجود در شیر گاو نشان می‌دهد. اگر نوزاد از شیر مادر تغذیه کند، بروز حساسیت به معنی واکنش نشان دادن به فراوده‌های لبنی مصرفی مادر است، پروتئین‌های شیر از شیر سینه به نوزاد شیرخوار منتقل می‌شود؛ اما اگر نوزاد شیر خشک می‌خورد، در اصل به پروتئین‌های شیر گاوی موجود در شیر خشک حساسیت دارد. در هر حال سیستم ایمنی پروتئین گاوی را یک ماده خارجی تلقی می‌کند و بدن در تلاش برای دفع حمله هیستامین و مواد شیمیایی دیگری تولید می‌کند که باعث بروز علائم آلرژیک در بدن می‌شود. بعضی نوزادان به شیر گوسفند و بز نیز حساسیت دارند، چون این شیرها نیز حاوی پروتئین‌های مشابهی هستند.

فقط حدود ۲ تا ۷٫۵ درصد از نوزادان زیر یک سال به شیر گاو آلرژی دارند. این حساسیت معمولاً تا سن سه سالگی از بین می‌رود، البته حساسیت در بعضی موارد تا سن ۶ یا ۸ سالگی نیز باقی می‌ماند. حساسیت به شیر گاو گاهی تا دوران بزرگسالی نیز برطرف نمی‌شود، به ویژه اگر سابقه خانوادگی حساسیت به شیر وجود داشته باشد.

آلرژی به شیر یا عدم تحمل لاکتوز


حساسیت به لبنیات یا شیر و عدم تحمل لاکتوز ارتباطی به هم ندارند. بروز علائم در نوزادان دچار آلرژی به شیر یا لبنیات به این دلیل است که سیستم ایمنی شیر و دیگر فراورده‌های لبنی را به مثابه مهاجمی خطرناک می‌بیند و واکنش نشان می‌دهد. این واکنش کهیر، دل آشوبه، استفراغ، مدفوع خونی و حتی شوک آنافیلاکسی را به دنبال دارد که یک واکنش آلرژیک کشنده محسوب می‌شود. اما عدم تحمل لاکتوز از این موضوع نشأت می‌گیرد که دستگاه گوارش نوزاد نمی‌تواند قند شیر (لاکتوز) را به دلیل کمبود لاکتاز هضم کند. لاکتوز آنزیمی است که توسط سلول‌های موجود در غشاء پوشش دهنده روده کوچک تولید می‌شود و وجود آن برای سوخت و ساز لاکتوز ضروری است.

علل


پزشکان از علت دقیق عدم تحمل پروتئین شیر اطلاع ندارند و فقط می‌دانند که این عارضه نوعی واکنش آلرژیک در دستگاه گوارش است. هیچ شواهدی دال بر ارثی بودن عدم تحمل پروتئین شیر و تاثیر زود یا دیر شیر دادن بر بروز این حساسیت وجود ندارد.

علائم


نخستین علائم آلرژی به شیر در نوزادان غالباً چند روز تا چند هفته پس از نخستین تغذیه نوزاد با شیر خشک تهیه شده از شیر گاوی بروز می‌یابد.

شایع‌ترین علائم آلرژی به شیر در نوزادان شیرخوار عبارت است از:

  • تف کردن مکرر نوزاد
  • استفراغ
  • نشانه‌های دل درد یا علائم کولیک مانند، از قبیل گریه مداوم و شدید و بی‌قراری نوزاد به ویژه پس از شیر خوردن
  • اسهال
  • مدفوع خونی
  • کم بودن وزن نوزاد
  • کهیر
  • راش زبر و ناهموار
  • سرفه کردن یا خس خس سینه نوزاد
  • گرفتن بینی و ریزش اشک از چشم نوزاد
  • سخت نفس کشیدن و ورم به ویژه در دهان و گلو یا حتی بروز واکنش آلرژیک مرگبار آنافیلاکسی

برخی نوزادان واکنشی تاخیری به شیر گاو دارند و علائم پس از چند ساعت یا حتی چند روز بعد بروز می‌یابد.‌ اگزما، رفلاکس (بالا آوردن مقدار نسبتاً زیادی شیر)، کولیک، اسهالی که گاهی مخاط و خون در آن وجود دارد، و یبوست با درصد شیوع کمتر از علائم این مشکل به شمار می‌آید.

تشخیص


اگر فرزندتان علائم آلرژی به شیر یا عدم تحمل لاکتوز را نشان می‌دهد، حتماً به متخصص اطفال مراجعه کنید تا ایشان با انجام معاینه، آزمایش مدفوع، سوال درباره سابقه خانوادگی آلرژی و یا حتی نمونه‌برداری از پوست ابتلا به هر دو مورد را بررسی کنند. اگر پزشک احتمال عدم تحمل لاکتوز را رد کند، از شما می‌خواهد تا شیر، حتی شیر سینه، را از تغذیه نوزاد حذف کنید یا شیرخشک فعلی را عوض کنید تا ببیند که آیا علائم برطرف می‌شود یا خیر. پس از یک هفته رژیم غذایی بدون شیر گاو، متخصص اطفال مجدداً شیر گاو را به برنامه غذایی کودک اضافه می‌کند تا ببیند که آیا نتایج آلرژیک بروز می‌یابد یا خیر.

درمان


خوشبختانه آلرژی بسیاری از نوزادان به شیر تا رسیدن به سن یک سالگی برطرف می‌شود و آلرژی اکثر نوزادان تا سه سالگی از بین می‌رود. در این بین اقدامات زیر برای درمان انجام می‌شود:

اگر نوزاد از شیر سینه مادر تغذیه کند، متخصص اطفال به مادر توصیه می‌کند تا لبنیات را از رژیم غذایی خود حذف کند تا ببیند که آیا تغییری در وضعیت کودک حاصل می‌شود یا خیر. مسلم است که ایجاد چنین تغییر بزرگی در برنامه غذایی آن هم برای مادری که باید نوزادی بی‌قرار را آرام کند، بسیار دشوار است، اما اگر مادر در نظر بگیرد که این تغییر می‌تواند مشکل را کاملاً حل کند با رغبت بیشتری این توصیه را رعایت خواهد کرد. البته مادر باید از پزشک سوال کند که چگونه پس از حذف لبنیات می‌تواند کلسیم و مواد مغذی کافی را دریافت کند.

تعویض شیر خشک

اگر نوزاد شیرخوار از شیر خشک تغذیه کند، متخصص اطفال تعویض شیر خشک را توصیه می‌کند. از آنجایی که بسیاری از نوزادان دچار آلرژی به شیر به سویا و شیر بز نیز حساسیت دارند، متخصص اطفال شیر خشک هیدرولیز شده را پیشنهاد می‌دهد که پروتئین‌های شیر موجود در آن شکسته شده است و کمتر باعث واکنش آلرژیک می‌شود.

  • شیر خشک بر پایه پروتئین سویا: حدود ۵۰ تا ۸۰ درصد از کودکان دچار آلرژی به شیر گاو می‌توانند این نوع شیر خشک را تحمل کنند. البته این محصول در صورت حساسیت به سویا توصیه نمی‌شود.
  • شیرخشک هیدرولیز شده کامل (EHF): این نوع شیر خشک با آنزیم‌هایی تهیه شده است که اکثر پروتئین‌های ایجاد کننده علائم در نوزادان چار آلرژی به شیر گاو را تجزیه می‌کنند. شیر خشک هیدرولیز شده معمولاً نخستین انتخاب برای درمان این حساسیت است. با این حال برخی کودکان به این محصول نیز واکنش نشان می‌دهند. گاهی اوقات شیر خشک بر پایه آمینو اسید توصیه می‌شود. EHF با شیر خشک هیدرولیز شده جزئی از این نظر تفاوت دارد که محصول دوم برای کودکان دچار آلرژی به شیر گاو مناسب نیست.
  • شیر خشک بر پایه آمینو اسید: این نوع شیر خشک برای حدود ده درصد از نوزدان دچار حساسیت به شیر لازم است. تقریباً تمام کودکان دچار آلرژی به شیر گاو و سویا می‌توانند شیر خشک بر پایه آمینو اسید را تحمل کنند.

آلرژی در نوزادانی که از شیر مادر تغذیه می‌کنند


اگر چه نوزادان بیشتر به غذاهایی که مستقیماً دریافت می‌کنند، مانند شیر خشک یا لبنیات، واکنش نشان می‌دهند، اما نوزادانی که از شیر مادر نیز تغذیه می‌کنند نیز به اندک پروتئینی که از رژیم غذایی مادر به شیر سینه منتقل می‌شود، واکنش نشان می‌دهند. متداول‌ترین غذایی که مصرف آن توسط مادر احتمال بروز حساسیت را در کودکان مستعد افزایش می‌دهد، شیر گاو است.

محصولات فاقد پروتئین گاوی در فروشگاه نی نی سلامت

ادامه مطلب
مقالات

درمان خانگی گوش درد کودکان

درمان خانگی گوش درد کودکان



گوش درد می‌تواند شدید باشد و احساس ناراحتی و بیقراری زیادی برای کودک ایجاد کند. هر کسی ممکن است دچار عفونت گوش شود، اما بچه‌ها خیلی بیشتر از بزرگ‌تر‌ها دچارش می‌شوند. از هر شش کودک، پنج کودک دست کم یک بار طی سه سال اولیه‌ی زندگی خود دچار عفونت گوش می‌شوند.

گوش درد انگار بخشی از دوران کودکی است و بیشتر بچه‌ها دست کم یک بار این درد را تجربه می‌کنند. گوش درد می‌تواند شدید باشد و احساس ناراحتی و بیقراری زیادی برای کودک ایجاد کند. هر کسی ممکن است دچار عفونت گوش شود اما بچه‌ها خیلی بیشتر از بزرگ‌ترها دچارش می‌شوند. از هر شش کودک، پنج کودک دست کم یک بار طی سه سال اولیه‌ی زندگی خود دچار عفونت گوش می‌شوند.

در بسیاری از موارد گوش درد بچه‌ها می‌توانند علامتی از یک عفونت باکتریایی باشد اما گوش درد می‌تواند به دلیل گرفتگی بینی، تغییر فشار، عفونت سینوسی، جرم گوش و التهاب لوزه‌ها نیز ایجاد شود. علات گوش درد در بچه‌ها کوچک‌تر علاوه بر کشیدن گوش می‌تواند بیقراری، گریه، مشکل در خوابیدن و تب خفیف و ترشح مایعات از گوش باشد. اگر کودک‌تان گوش درد دارد در این مطلب چند راهکار موثر خانگی به شما توصیه می‌کنیم که می‌تواند این درد را تا حدودی تسکین بدهد.

هشدار: اگر کودک علائمی چون مشکلات تعادلی، شنوایی یا واکنش به صداها، تب و یا تورم داشت ممکن است مشکل جدی‌تری وجود داشته باشد که حتما و فورا باید به پزشک مراجعه کنید.

کمپرس گرم

برای کاهش احساس ناراحتی، هر چه زودتر گوش دردناکش را گرم کنید. این گرما از درد کاسته و حتی جلوی تکثیر میکروارگانیسم‌ها را می‌گیرد.

یک پارچه‌ی تمیز را به آب گرم آغشته کنید، خوب بچلانید و آن را به مدت 5 دقیقه روی گوش قرار دهید. 10 دقیقه صبر کنید و سپس دوباره همین کار را تکرار کنید. همچنین می‌توانید یک بطری آب گرم یا پَد حرارتی روی گوش دردناک بگذارید. یک راه دیگر هم این است که یک فنجان نمک را در فر یا مایکرویو گرم کنید، نمک را داخل پارچه‌ای بریزید و گره بزنید و آن را 10 دقیقه روی گوش بگذارید. هر چقدر که لازم بود این کار را تکرار کنید. خود ِ کمپرس گرم هم می‌تواند موجب بیقراری کودک شود.

کمپرس سرد

گوش درد کودک را با کمپرس سرد هم می‌توانید تسکین بدهید. سرما باعث کرخت شدن عصب‌های اطراف گوش شده و در نتیجه از درد کم خواهد شد.

یک تکه پارچه را به آب سرد آغشته کرده و خوب بچلانید، ان را روی گوش قرار دهید و بگذارید 20 دقیقه بماند. همچنین می‌توانید مقداری یخ را در حوله‌ی بپیچید و روی گوش بگذارید. هرگز یخ را مستقیما روی پوست نگذارید.

سیر

سیر یک راهکار موثر خانگی است که گوش درد بچه‌ها را فورا تسکین می‌دهد. خاصیت درد کُش و ضد باکتریایی سیر کمک می‌کند گوش درد عفونی تا حدودی تسکین بیابد.

یک قاشق چایخوری سیر خرد شده را همراه با دو قاشق غذاخوری روغن کنجد حرارت دهید، خنکش کنید و روغنش را جدا کنید. دو یا سه قطره از این روغن سیردار شده را در گوش بریزید. می‌توانید از این قطره‌ی خانگی گوش، 2 تا 3 بار در روز استفاده کنید. برای پیشگیری از گوش درد بچه‌ها خیلی خوب است که هر روز یک حبه سیر بخورند.

شیر مادر

شیر مادر دارای آنتی بادی‌های طبیعی است که می‌توانند التیام هر نوع عفونت گوشی را سرعت بدهد. پژوهشی نشان داده میزان عفونت گوش در کودکانی که از شیر مادر تغذیه می‌کنند طی سال اول زندگی بسیار کمتر است. یعنی آشکارا می‌توان نتیجه گرفت که تغذیه با شیر مادر، یکی از بهترین راهها برای پیشگیری از گوش درد کودک است. علاوه بر تغذیه با شیر مادر می‌توانید چند قطره از این شیر را با قطره چکان در گوش دردناک بریزید تا درد تسکین پیدا کند. هر چند ساعت یکبار می‌توانید این کار را تکرار کنید.

روغن زیتون

اگر گوش کودک هیچ ترشحی ندارد و علامتی از پارگی پرده گوش نمی‌بینید، می‌توانید از روغن زیتون برای تخفیف گوش درد استفاده کنید. این روغن مانند روان کننده عمل کرده و کمک می‌کند عفونت برطرف شود.

کمی روغن زیتون را ولرم کنید و با قطره چکان، 3 تا 5 قطره از آن را در گوش بچکانید. یک پنبه توپی در گوش بگذارید تا روغن بیرون نریزید. این کار را می‌توانید یک تا دو بار در روز انجام دهید.

درمان کایروپراکتیک

درمان کایروپراکتیک نیز راهکار موثر دیگری برای برطرف کردن گوش درد ناشی از عفونت در کودکان و نوزادان است. عصب‌های بالای گردن بر سلامت و عملکرد بافت‌های داخلی گوش و اطراف آن اثر می‌گذارند. گاهی ناهمترازی ستون فقرات می‌تواند در کنترل و تنظیم نورولوژیکی اختلال ایجاد کرده و فرد را مستعد ابتلا به عفونت کند.

کایروپراکتورها می‌توانند با استفاده از فشار بسیار اندک، نواحی از ستون فقرات را که همترازی دارد اصلاح کرده و جا بینندازند و در نتیجه عملکرد سیستم عصبی نرمال‌تر شود.

 

وضعیت خواب

وضعیت خوابیدن کودک هم می‌تواند علت گوش درد او باشد. صاف دراز کشیدن می‌تواند احساس فشار و درد در گوش دچار عفونت را تشدید کند. برای همین توصیه می‌کنیم وضعیت خوابیدن او را تغییر دهید.

برای بچه‌های بزرگ‌تر می‌توانید یک بالش اضافی زیر سرشان قرار بدهید و آنها را تشویق کنید که به سمت گوشی که درد نمی‌کند بخوابند. خوابیدن روی گوش دردناک باعث می‌شود گوش درد ناشی از عفونت بدتر شود. برای بچه‌های کوچک‌تر نیز می‌توانید در زیر تشک‌، یکی دو بالش بگذارید تا سرشان بالاتر قرار بگیرد.

دستگاه رطوبت ساز

اگر گوش درد کودک ناشی از سرماخوردگی یا عفونت دستگاه تنفسی فوقانی است، استفاده از دستگاه بخور یا رطوبت ساز در اتاقی که کودک می‌خوابد، کمک زیادی خواهد کرد. تنفس در هوای مرطوب کمک می‌کند از التهاب راههای هوایی دستگاه فوقانی تنفس کاسته شده و از فشار وارد بر پرده‌ی گوش کاسته شود و در نتیجه گوش درد تسکین پیدا کند.

می‌توانید دستگاه رطوبت ساز تهیه کنید یا یک کاسه آب در اتاق بگذارید تا رطوبت هوا بیشتر شود. از هر کدام که استفاده می‌کنید حتما آن را جای مطمئنی قرار دهید و ضمنا آن را تمیز نگه دارید تا کپک نزند.

بخار گرم

یکی از بهترین راهکارهای خانگی برای تسکین گوش درد ناشی از احتقان یا عفونت سینوسی در بچه‌ها، استنشاق بخار گرم است.

بخار کمک می‌کند گرفتگی بینی کمتر شده و با عفونت سینوسی نیز مبارزه می‌کند که می‌تواند تنفس را تا حدودی آسان‌تر کند. گرمای رطوبت، ترشحات را نیز رقیق‌تر کرده و دفع آن را راحت‌تر می‌کند. برای بچه‌های کوچک‌تر، دوش آب گرم را باز کنید و در را ببندید تا بخار فرار نکند. کودک را در حمام پُر از بخار نگه دارید و بگذارید دست کم 30 دقیقه این هوا را تنفس کند. برای بچه‌های بزرگ‌تر نیز می‌تونید یک کاسه‌ی بزرگ آب جوش تهیه کرده و از کودک بخواهید 10 تا 15 دقیقه بخار را تنفس کند. این کار را روزی یک تا دوبار انجام دهید.

مکیدن یا جویدن

یکی از دلایل عمده‌ی گوش درد بچه‌ها، تغییر فشار هواست که می‌تواند هنگام سفر با هواپیما یا رفتن به ارتفاعات روی بدهد.

در چنین مواردی، عمل ِ مکیدن یا جویدن می‌تواند کمک زیادی به کاهش فشار در شیپور استاش گوش کند و گوش درد را تسکین بدهد. بچه‌هایی که از شیر مادر تغذیه‌ می‌کنند نیز با مکیدن مکرر سینه‌ی مادر احساس بهتری خواهند داشت. بچه‌های بزرگ‌تر می‌توانند آبنبات سفت بمکند. کودکان بالای 4 سال هم می‌توانند آدامس بجوند تا گوش‌شان باز شود.

چند نکته

می‌توانید برای تسکین گوش درد به کودک‌تان مسکن‌هایی مانند استامینوفن یا ایبوپروفن بدهید.

از آنتی بیوتیک بیش از حد استفاده نکنید زیرا معمولا موجب مقاومت نسبت به آنتی بیوتیک خواهد شد.

بعد از حمام کردن کودک، از باد گرم سشوار از راه دور برای خشک کردن گوش استفاده کنید تا آب در گوش کودک نماند.

اگر با شیشه به کودک شیر می‌دهید، سر او را بالا نگه دارید تا شیر وارد شیپور استاش گوش نشود.

فروشگاه نی نی سلامت

ادامه مطلب